Caretta caretta kumsalı, kaçak barakayla doldu

ANTALYA’nın Ak Su ilçesindeki caretta caretta çeşidi deniz kaplumbağalarının müdafaa alanı ilan edilen Kumköy kıyısında, ‘çardak’ ismi altında …

04.01.2022
8
Caretta caretta kumsalı, kaçak barakayla doldu
REKLAM ALANI

ANTALYA’nın Ak Su ilçesindeki caretta caretta çeşidi deniz kaplumbağalarının müdafaa alanı ilan edilen Kumköy kıyısında, ‘çardak’ ismi altında 500’ü aşkın kaçak yapı bulunuyor. Bu alandaki çardaklar ve kumsalın çöplükler içindeki hali, doğaseverleri isyan ettirdi. Yaz boyunca burada yaşayan 2 bini aşkın kişinin baskısı nedeniyle bu yılki caretta caretta yuvalarındaki yumurtaların yüzde 56,9’u bozuk çıktı.

ARA REKLAM ALANI

Ak Su ilçesinde batıda Ak Su Irmağı, doğuda Beşgöz Deresi arasındaki 1,2 kilometrelik Kumköy kıyısı, geçen yıl mart ayında Resmi Gazete’de yayımlanan Cumhurbaşkanlığı kararnamesiyle ‘deniz kaplumbağaları üreme alanı’ ilan edildi. Bu alandaki 500’ü aşkın derme-çatma yapıdan oluşan çardaklar ve kumsalın çöplükler içindeki hali, doğaseverleri isyan ettirdi. Bölgede yıllardır ‘çardak’ ismi altında hiçbir elektrik, su ve atık su alt yapısı olmayan kumsaldaki kaçak yapılarda yaz boyunca bölge halkı, caretta carettaların hayat alanı kumsal üzerinde yaşıyor.

‘İÇİNİZE NASIL SİNİYOR?’Kuş gözlemcisi Gökçe Coşkun, caretta caretta tipi deniz kaplumbağalarının muhafaza alanı ilan edilen ancak 500’ü aşkın baraka usulü yapıyla işgal edilmiş Kumköy kıyısındaki sorunu, toplumsal medya hesabından paylaştı. Kumsalda karşılaştığı görünüm karşısında isyan eden Coşkun, “Burası caretta caretta kıyısı olarak geçen ve caretta carettaların yuvalama yaptığı Kumköy kıyısının son hali. Yazıklar olsun buna göz yumanlara. Bu ülkeyi sevmek demek tabiatına sahip çıkmaktır. Tabelada ‘Deniz kaplumbağalarının üreme alanındasınız’ yazıyor ve etrafındaki görünüm. Bu formda mi yaşatıyorsunuz, doğal mirasımız olan bir alanı bu hale getirerek? Yalnızca merak ediyorum. İçinize nasıl siniyor? Biraz dik durun, kaybolan hepimizin bedelleri. Geçen sene burada çok az oba vardı, artık ise denizin içine kadar girilmiş. Bu durumu övünülecek bir şey olarak paylaşıyorlar. Başlıkları ise ‘Denize sıfır obalarda fiyatsız tatil kıskandırıyor’. Her şeyi tüketmeyin kâfi artık” dedi. DERME-ÇATMA YAPILARIN SAYISI ARTIYORSon yıllarda sayıları önemli oranda artan çardaklarda yaşayanlar, bir de dernek kurdu. Kumsalın baraka üslubu yapılarla dolması nedeniyle caretta caretta yuvalama alanları da etkilenirken, bölgede 23 yıldır caretta caretta yuvalarının tespiti, yavruların yuvadan çıkışı üzere çalışmaları sürdüren Ekoljik Araştırmalar Derneği’nin (EKAD) raporuna nazaran, insan kaynaklı yuvalardaki yumurtaların bozulma oranı da çok yüksek seviyede çıktı.YUMURTALARA İNSAN BASKISIEKAD Lideri Hacettepe Üniversitesi’nden Dr. Ali Fuat Canbolat, Kumköy kıyısında 2021 döneminde 178 yuva belirlediklerini ve yuva yoğunluğunun kilometre başına 148,3 olduğunu açıkladı. Bu oranın caretta carettalar için çok uygun kumul yapısına sahip olması nedeniyle yüksek olduğuna işaret eden Dr. Canbolat, buradaki ağır insan faaliyetleri yüzünden yumurtaların yüzde 56.9’unun bozuk çıktığına dikkat çekti. Canbolat, “Maalesef kumsalın çok makus kullanımı nedeniyle su kullanımı, kanalizasyon atıkları, iş makineleriyle çardakların konseyimi sırasında kumsal yapısının değiştirilmesi üzere pek çok neden yumurtaların bozulmasına sebep oluyor. Yuva sayısı fazla fakat yavruların yumurtadan çıkış başarısı çok düşük. 2021’de bu kumsala 12 bin 159 yumurta bırakılmış, yüzde 56,9’u bozulmuş. O bölgede denize ulaşan yavru sayısı da yüzde 36,9. Çok düşük bir oran ve 4 bin 485 yavru. Belek’te ise bu oran yüzde 45-50 civarında” diye konuştu. TAMAMI KAÇAK YAPIKumsaldaki meseleyle ilgili Tabiat Varlıkları Genel Müdürlüğü yetkililerine de bilgi aktardığını anlatan Dr. Canbolat, “Oradaki lokal beşerler orayı bir halde kullanıyor, kaplumbağaların korunması konusunda bize yardımcı da oluyorlar fakat bu hassasiyet oradaki sorunu çözmüyor. Haziranda çardakların suramı, tadilatı için iş makineleri ve traktörler giriyor ve kumsal darmadağın oluyor. Ayrıyeten son yıllarda çardak sayısı da o kadar ağırlaştı ki yer kalmadığından neredeyse denize sıfır çardaklar kuruluyor. Olağan bunların elektrik, su, kanalizasyon hiçbir altyapı sistemi yok, tamamı kaçak yapı” dedi. ‘ÇARDAKLAR VİLLAYA DÖNÜŞÜRSE ŞAŞIRMAM’Kumsalda insan yerleşimiyle başıboş köpeklerin de ağırlaştığını ve yuvalara ziyan verdiğini anlatan Dr. Canbolat, “Gerçekten çardakta kalan beşerler kaplumbağalar konusunda çok hassas davranıyor ve elinden geldiği kadar yardımcı oluyor ancak bu var olan sıkıntıları çözmüyor. Kumsal tahribatı ve çöpler bunlar çözülemiyor. Bu durum yöresel bir hal almış durumda ve birebir formda geçmişte Kumluca’da Mavikent bölgesinde de çardaklar ağırdı ve günümüzde bunların hepsi villaya dönüştü. Yakın vakitte buradakiler de villaya dönüşürse şaşırmam. Hatta pandemi devrinde bu çardaklar kiraya verilip turizm bile yapılmaya başlandı. Otellere gitmeyip çardakları kiralayan birçok tatilci de oldu” diye konuştu. ÇARDAKLAR KUMKÖY’DEN KADRİYE HUDUDUNA TAŞTIKumköy kıyısı çardaklarla dolduğu için Serik ilçesi sonundaki Beşgöz Deresi’nden itibaren doğuda yeni çardakların kurulmaya başlandığına dikkati çeken Dr. Canbolat, bu hususta Serik Belediye Lideri Enver Aputkan’ı uyardığını, liderin gelecek yaz periyodu Serik hududunda çardak kurulumuna müsaade vermeyeceğini söylediğini anlattı. Dr. Canbolat, bu kıyıda iki temel sorun olduğunu belirterek, “Birinci, o çardaklar nedeniyle kumsalın tahribatı, ikincisi de kullanım basamağındaki problemler ve kullanım sonrası kumsalda bırakılan çöp ve atıklar. Çardakların hem doğusu hem batısı beş yıldızlı otellerle dolu. Bu türlü bir durumda o insanlara ‘Bu çardakları kaldırın’ demek de beni rahatsız ediyordu” dedi. ‘KUMSALDAN ÇARDAKLAR KALDIRILMALI’Çözümün insanları oradan kovmak olmadığını da lisana getiren Dr. Canbolat, geleneklerini yaşatabilecekleri alternatif ömür alanı yaratılması gerektiğini belirterek, şu teklifte bulundu: “Kumköy’deki kumsalın çabucak gerisinde bir patika yol var yolun gerisi ormana kadar boş bir alan. Kaplumbağaların yuvalama alanı için en az 50 metre kumsalın boş bırakılması gerekiyor. Hasebiyle gerideki boş alan buna uygun ve çardaklar bakanlık ve belediye iş birliğiyle kanalizasyon, elektrik, su üzere alt yapısı da uygun bir imar planı hazırlanıp oraya taşınabilir. Kumsaldaki çardak sayısı o kadar çok artmış ki, bu yaz orada çardaklar için de market bile kurulmuş.”ÇARDAK SAHİPLERİ DERNEK KURDUÖte yandan çardaklarda yaşayanların kurduğu Kumköy Muhafaza Geliştirme ve Yaşatma Derneği Lideri Abdullah Kaya, şu anki durumun çardaklarda yaşayanlar açısından güzel olmadığına dikkat çekerek, “Zaten bizim de derneği kurma gayemiz caretta carettaları korumak ve onların ömür alanı üzerindeki çardakları daha geri noktalara çekmek. Bu bahislerde belediye ile iş birliği çalışmaları da yapıyoruz. Burada 30-40 yıldır bölge insanı çardak kuruyor. Kıyı kenar çizgisine uygun belediyeyle iş birliği içinde, caretta caretta yuvalama alanları üzerine artık çardak kurdurmuyoruz lakin evvelce kurulanlar var ve onları da daha geriye çektirmek için çalışmalar başlattık” dedi.

?


Demirören Haber Ajansı / Mehmet Çınar – Son Dakika Haberleri

REKLAM ALANI
YAZAR BİLGİSİ
TatilTavsiyesi.com Co-Founder. Web tasarım , dijital pazarlama , e-ticaret, video kurgu-montaj, grafik tasarım, seo gibi konularda uzmanlaşmış bir geçmişe sahibim. Hobi olarak fotoğrafçılık blog ve makale gibi işlerle uğraşıyorum.
YORUMLAR

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu yukarıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.